جمعیت تهران در اواخر پهلوی و عصر جمهوری اسلامی
جمعیت شهر تهران از ۵۸/۱ میلیون نفر در ۱۳۳۵ش به ۹۸/۲ میلیون نفر در ۱۳۴۵ش و ۵۵/۴ میلیون نفر در ۱۳۵۵ش رسید. رشد تهران طی سالهای ۱۳۴۰-۱۳۵۰ش شمالی ـ جنوبی و همراه با قطببندی حوزه اسکان در کوهپایههای شمال شهر و پایانههای شهری در حوزه جنوبی شهر بود. این رشد که همزمان با گسترش صنایع بزرگ و کوچک در حومه تهران و رشد بیرویه بدنه سیستم دولتی، جمعیت مهاجر در جست و جوی کار را به تهران گسیل داشت، مهاجرانی که با وجود بافتهای خالی از سکنه در درون شهر، از قدرت و توان مالی اقامت در آنها بیبهره بودند. آغاز شیوع پدیده حاشیهنشینی در حومه شهر تهران و کناره برخی از مسیلهای درون شهری درست زمانی رخ داد که برجهای مسکونی در حاشیه محور مرکزی شهر ساخته شد. مهاجران با خرید یا اشغال قطعه زمینهایی کوچک و رشد تدریجی، واحدهای همسایگی محدود، اما پراکندهای را در حاشیه محورهای ارتباطی خارج شهری چون جاده کرج، جاده خراسان، جاده دماوند و جاده ساوه به وجود آوردند و به مرور با مطالبه خدمات و تجهیزات و امکانات شهری، اسباب اسکان دائم خود را در این مناطق (که اکنون شهرکهاي اقماري تهران را تشکيل دادهاند) فراهم کردند؛ از جمله میتوان به شهرستان کرج و حومه آن، حوزه خاک سفید و اسلامشهر اشاره کرد. مطالبات این قشر محروم در سالهای بعد و به خصوص در آغاز دوره انقلاب در تثبیت اسکان حاشیهای و تغییر حدود و شکل شهر تهران بسیار مؤثر واقع گردید.
– دوره پس از انقلاب اسلامی
۱۷ کانون اسکان غیررسمی در اطراف تهران در آن زمان هر یک با بیش از ۱۰ هزار نفر جمعیت در انتظار شهر شدن بودند.ضوابط و مقررات اجرایی طرح جامع جدید تهران که توسط شورایعالی شهرسازی و معماری تهیه شده بود، در اسفندماه ۱۳۷۱ توسط وزارت کشور به شهرداری تهران ابلاغ شد. به موجب این طـرح مساحت محدوده طرح توسعه ۵۱/۷۰۷ کمـ ۲ با جمعیتی بالغ بر ۰۰۰، ۶۵۰، ۷ نفر تعیین شد. این در حالی بود که عملیات احداث شهرهای جدید هشتگرد و پرند همزمان با تهیه طرحهای جامع آنها در این سال آغاز شده بود. طی همین سال برای کاهش بار ترافیک ناوگان حمل و نقل شهری و کاهش آلودگـی شهر تهران برنامهریـزی برای احـداث بیـش از ۱۰۰ کمـ اتوبان شهری صورت گرفت. با ابلاغ مصوبه طرح جامع مبنی بر صدور مجوز تراکم بیشتر برای اراضی با مساحت بیشتر و شمار طبقات بیشتر برای ساختمانهایی با سطح اشغال کمتر، احداث ساختمانهای بلندمرتبه از محدوده شمالی بافت شهری تهران آغاز شد. نرخ رشد جمعیت از ۱۵/۴ه در ۱۳۶۵ش به ۱۱/۱ه در ۱۳۷۵ش کاهش یافت.