دروازه های عصر ناصری
دهه ۱۲۸۰ق. به سبب آنکه بیشتر دروازه و سردرهای مهم تهران در این دوره ساخته شدند، نیز شاخص است. دستکم ۱۶ دروازه و سر در را میتوان برشمرد که طی این دهه ساخته شد که ۱۲ تا از آنها دروازههای محدوده جدید شهر بودند و از اینرو ساختمان آنها باید پس از اعلام توسعه شهر در ۱۲۸۴ق./۱۸۶۷م. آغاز شده باشد. بقیه سردرها در پیرامون ارگ و در محل اتصال آن با میدانها و معبرهای مهم شهر ساخته شد دروازه ناصریه (۱۲۸۲ق./۱۸۶۵م.) در محل اتصال خیابان ناصریه به بیرون شمال شهر، جایی که چند سال بعد میدان توپخانه ساخته شد؛ سردر موسوم به باب همایون (دروازه دولت میدان توپخانه)؛ و سردر الماسیه که به ترتیب در انتهای شمالی و جنوبی خیابان باب همایون در ۱۲۸۸ق. در زمان تعریض و بنای این خیابان ساخته شد. گذشته از اینها، سردر عالیقاپو و سردر نقارهخـانه در شمال و جنوب میـدان ارگ (که اساس آنها از دورههای پیشین بود) به احتمال بسیار در ۱۲۸۱ق.، همزمان با ایجاد طرحهای جدید در این میدان و تبدیل آن به باغ گلشن تجدید بنا شد. گفتنی است که در ۱۳۰۱ق. در سردر عالیقاپو دوباره تغییراتی داده شد. این کار به مباشرت آقاعلی امینحضور صورت گرفت.(گنجینه، دفتردوم، ج۱، ص۱۹۰، تهران، ۱۳۶۸ش.)