شاه عباس – تهران نامه https://tehrannameh.com دانشنامه تاریخی جغرافیایی تهران به کوشش داریوش شهبازی Sun, 04 Apr 2021 08:37:53 +0000 fa-IR hourly 1 https://wordpress.org/?v=7.1.1 https://tehrannameh.com/wp-content/uploads/2024/10/cropped-logo2-32x32.png شاه عباس – تهران نامه https://tehrannameh.com 32 32 حاکم نشین تهران https://tehrannameh.com/list/%d8%ad/%d8%ad%d8%a7%da%a9%d9%85-%d9%86%d8%b4%db%8c%d9%86-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/ https://tehrannameh.com/list/%d8%ad/%d8%ad%d8%a7%da%a9%d9%85-%d9%86%d8%b4%db%8c%d9%86-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/#respond Sun, 04 Apr 2021 08:37:53 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%ad%d8%a7%da%a9%d9%85-%d9%86%d8%b4%db%8c%d9%86-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/ حاکم نشین تهران – در زمان سلطنت شاه عباس اول (سل‌ ۹۹۶-۱۰۳۸ق/ ۱۵۸۸-۱۶۲۹م) تهران جای ورامین را (که پیش از آن حاکم‌نشین ولایت ری بود) گرفت (هفت اقلیم، ج۳، ۴۹، ۱۳۴۰ش.؛ مرآة البلدان، ج۱، ۸۲۸-۸۲۹،۱۳۶۷ش.) و به مهم‌ترین شهر و حاکم‌نشینِ آن ناحیه بدل شد و حتی از ری هم پیشی گرفت. به نوشته دلاواله نام تهران بر ولایتی که این شهر مرکز آن بود، نیز اطلاق می‌شد./همان.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%ad/%d8%ad%d8%a7%da%a9%d9%85-%d9%86%d8%b4%db%8c%d9%86-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/feed/ 0 ایشیك آقاسى https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%db%8c%d8%b4%db%8c%d9%83-%d8%a2%d9%82%d8%a7%d8%b3%d9%89/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%db%8c%d8%b4%db%8c%d9%83-%d8%a2%d9%82%d8%a7%d8%b3%d9%89/#respond Wed, 22 Mar 2017 15:15:59 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%db%8c%d8%b4%db%8c%d9%83-%d8%a2%d9%82%d8%a7%d8%b3%d9%89/ رئیس بیرون، حاجب دربار. حكیم ابوالقاسم فردوسى آن را برابر با «سالار بار» یا «بار سالار» و افراد زیر دست او را «پرده دار» دانسته است. گویند از عهد پیشدادیان و كیانیان پادشاهان ایران داراى این تشریفات دربارى بوده‌‌اند.

 ایشیك آقاسى باشى: رئیس رؤساى بیرون، رئیس ایشیك‌‌خانه (قاجاریان(، رئیس تشریفات (صفویان). ایشك آقاسى عنوان وزیر تشریفات را نیز داشته است. / سفرنامه فرهاد میرزا، ص 283؛ دایرةالمعارف مصاحب، ج 1.

 ایشیك آقاسى، (رییس بیرون – حاجب دربار) / از صبا تا نیما، ص 165.

 «رئیس دربار بود و تمام یساولان، قاپوچیان، جارچیان و ایشیك آقاسیان زیر نظر او انجام وظیفه مى‌‌كردند. ضمناً مسئول نظم و ترتیب مجالس شاه بود. در مراسم رسمى شاه چماقى زرّین و مرصّع كه دگنك مى‌‌گفتند به دست مى‌‌گرفت و مقابل شاه مى‌‌ایستاد و آنچه به شاه پیشكش مى‌‌كردند به وسیله او از نظرش مى‌‌گذشت. / زندگانى شاه عباس، ج 1، ص 810.

 به ایشیك آقاسى، ایچ آقاسى و اشیك آقاسى نیز گفته‌‌اند.

 «شاه نیمه تواضعى كرده و نامه را گرفت و به ایچ آقاسى كه حاضر بود سپرد.» / روزنامه خاطرات، ج 1، ص 604

 «.. فرزند حاج ابراهیم خان اعتمادالدوله… چون عقیم بود، معتمد حرمسراى فتحعلى شاه گردید و به مقام ایچ آقاسى یعنى رئیس خواجه‌‌سرایان اندرون شاهى رسید.» / نخستین كارگزاران استعمار، ص 323.

 «نامه‌‌اى به منوچهر خان ایچ آقاسى باشى نوشته است.» / منشآت قائم مقام، ص 110.

 «.. ایچ آقاسى باشى را خوب شد كه در طهران ندیدید…» / همان مرجع، ص 109.

 «.. ایشیك آقاسى كه رئیس تشریفات كل دربار سلطنتى بود (در عهد شاه عباس) در مواردى كه امور مربوط به قشون و حفظ مرزها و جنگ بحث بود، به مجلس شورا یا مجلس اعلى دعوت مى‌‌شد…» / رستم الحكما، ص 481.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%db%8c%d8%b4%db%8c%d9%83-%d8%a2%d9%82%d8%a7%d8%b3%d9%89/feed/ 0 اولین بیگلربیگى تهران https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d8%a8%db%8c%da%af%d9%84%d8%b1%d8%a8%db%8c%da%af%d9%89-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d8%a8%db%8c%da%af%d9%84%d8%b1%d8%a8%db%8c%da%af%d9%89-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/#respond Sun, 19 Mar 2017 17:36:26 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d8%a8%db%8c%da%af%d9%84%d8%b1%d8%a8%db%8c%da%af%d9%89-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/ بیگلر بیگى به معنى فرماندار و حاكم است. اولین پادشاهى كه براى تهران و نواحى آن تا فیروزكوه بیگلر بیگى تعیین كرد، شاه عباس كبیر بود. / مرآت البلدان، ج 1، ص 511.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d8%a8%db%8c%da%af%d9%84%d8%b1%d8%a8%db%8c%da%af%d9%89-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/feed/ 0 امام قلى خان پادشاه ماوراء النهر در تهران https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%85%d8%a7%d9%85-%d9%82%d9%84%d9%89-%d8%ae%d8%a7%d9%86-%d9%be%d8%a7%d8%af%d8%b4%d8%a7%d9%87-%d9%85%d8%a7%d9%88%d8%b1%d8%a7%d8%a1-%d8%a7%d9%84%d9%86%d9%87%d8%b1-%d8%af%d8%b1-%d8%aa%d9%87%d8%b1/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%85%d8%a7%d9%85-%d9%82%d9%84%d9%89-%d8%ae%d8%a7%d9%86-%d9%be%d8%a7%d8%af%d8%b4%d8%a7%d9%87-%d9%85%d8%a7%d9%88%d8%b1%d8%a7%d8%a1-%d8%a7%d9%84%d9%86%d9%87%d8%b1-%d8%af%d8%b1-%d8%aa%d9%87%d8%b1/#respond Sat, 18 Mar 2017 13:08:59 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d9%85%d8%a7%d9%85-%d9%82%d9%84%d9%89-%d8%ae%d8%a7%d9%86-%d9%be%d8%a7%d8%af%d8%b4%d8%a7%d9%87-%d9%85%d8%a7%d9%88%d8%b1%d8%a7%d8%a1-%d8%a7%d9%84%d9%86%d9%87%d8%b1-%d8%af%d8%b1-%d8%aa%d9%87%d8%b1/ در سال 1051 ق. كه سال اول جلوس شاه عباس ثانى بود، امام قلى خان، پادشاه ماوراءالنهر، به قصد مكه به تهران رسید. شاه عباس از قزوین جمعى را تا تهران به استقبال او فرستاد و با احترام او را به قزوین بردند. / تاریخ تهران، ص 79.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%85%d8%a7%d9%85-%d9%82%d9%84%d9%89-%d8%ae%d8%a7%d9%86-%d9%be%d8%a7%d8%af%d8%b4%d8%a7%d9%87-%d9%85%d8%a7%d9%88%d8%b1%d8%a7%d8%a1-%d8%a7%d9%84%d9%86%d9%87%d8%b1-%d8%af%d8%b1-%d8%aa%d9%87%d8%b1/feed/ 0 امامزاده معصوم صالح https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%85%d8%a7%d9%85%d8%b2%d8%a7%d8%af%d9%87-%d9%85%d8%b9%d8%b5%d9%88%d9%85-%d8%b5%d8%a7%d9%84%d8%ad/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%85%d8%a7%d9%85%d8%b2%d8%a7%d8%af%d9%87-%d9%85%d8%b9%d8%b5%d9%88%d9%85-%d8%b5%d8%a7%d9%84%d8%ad/#respond Sat, 18 Mar 2017 12:49:59 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d9%85%d8%a7%d9%85%d8%b2%d8%a7%d8%af%d9%87-%d9%85%d8%b9%d8%b5%d9%88%d9%85-%d8%b5%d8%a7%d9%84%d8%ad/ قریه فرحزاد داراى دو امامزاده است كه یكى لوحه تاریخى دارد و در این مورد ذكر مى‌‌گردد و دیگرى در ضمن شرح سایر امامزاده‌‌ها در جاى خود معرفى مى‌‌شود. در شمال شرقى قریه در دامنه كوهستان گنبد یك پوش آجرى پدیدار است كه تاریخ ساختمان بناى آن بر لوحه سنگى مرقوم و طرف بالاى مرقد در داخل ضریح بر روى زمین نصب مى‌‌باشد. كتیبه روى این لوح در پنج سطر به خط نستعلیق برجسته شامل این عبارات است:

 نام امامزاده «معصوم صالح» است:

 شادباش آن كس كه این بنیاد ساخت

شادى دیگر كه چون فولاد ساخت

 نهصد و هشتاد و شش این روضه را

بهر اولاد على آباد ساخت

 بنایى كه به شرح بالا در سال 986 یعنى سال دوم سلطنت سلطان محمد پدر شاه عباس ساخته شده است، عبارت از گنبد یك پوش آجرى ساده مى‌‌باشد كه محوطه مربع داخل آن مختصرى كمتر از 4/5 متر طول و همین اندازه عرض دارد و در وسط آن ضریح چوبى مشبك موسوم به خانه بندى مرقع خراطى قرار گرفته است. این گونه ضریح چوبى مانند ضریح‌‌هاى نقره داراى خانه‌‌هاى مربع است كه محل التقاى چوب‌‌هاى قائم و افقى را كروى شكل مى‌‌سازند و نمونه‌‌هاى شیواى آن در عهد قاجاریه ساخته شده است.

 نسب صاحب مرقد كه در زیارت‌‌نامه ذكر گردیده است، او را پسر امام زین العابدین (ع) معرفى مى‌‌نماید. مدخل بقعه از طرف جنوب ایوانى بلند با دو ستون چوبى است و مشرف به فضاى مشجر و با نزهت جنوب بقعه و كشتزار و باغستان‌‌هاى فرحزاد است و طبعاً منظره دلپسندى دارد. از سال 1361 خ. شخص خیرى از اهالى تهران به نام ابوطالب دربان بقعه را تعمیر كرده… همین شخص در سال گذشته هم آب انبارى در حیاط بقعه ساخته است. / آثار تاریخى تهران، ص 232.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%85%d8%a7%d9%85%d8%b2%d8%a7%d8%af%d9%87-%d9%85%d8%b9%d8%b5%d9%88%d9%85-%d8%b5%d8%a7%d9%84%d8%ad/feed/ 0