خراسان – تهران نامه https://tehrannameh.com دانشنامه تاریخی جغرافیایی تهران به کوشش داریوش شهبازی Sun, 09 Feb 2025 09:58:31 +0000 fa-IR hourly 1 https://wordpress.org/?v=7.1.2 https://tehrannameh.com/wp-content/uploads/2024/10/cropped-logo2-32x32.png خراسان – تهران نامه https://tehrannameh.com 32 32 المهدى بالله خلیفه عباسى در رى https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%84%d9%85%d9%87%d8%af%d9%89-%d8%a8%d8%a7%d9%84%d9%84%d9%87-%d8%ae%d9%84%db%8c%d9%81%d9%87-%d8%b9%d8%a8%d8%a7%d8%b3%d9%89-%d8%af%d8%b1-%d8%b1%d9%89/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%84%d9%85%d9%87%d8%af%d9%89-%d8%a8%d8%a7%d9%84%d9%84%d9%87-%d8%ae%d9%84%db%8c%d9%81%d9%87-%d8%b9%d8%a8%d8%a7%d8%b3%d9%89-%d8%af%d8%b1-%d8%b1%d9%89/#respond Thu, 09 Mar 2017 14:45:40 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d9%84%d9%85%d9%87%d8%af%d9%89-%d8%a8%d8%a7%d9%84%d9%84%d9%87-%d8%ae%d9%84%db%8c%d9%81%d9%87-%d8%b9%d8%a8%d8%a7%d8%b3%d9%89-%d8%af%d8%b1-%d8%b1%d9%89/ «در سال 142ق. چون عبدالجبار بن عبدالرحمن فرماندار منصور بر خراسان بیعت منصور را خلع نمود به تفصیلى كه ابن الاثیر در صفحه 188 جلد پنج كامل نگاشته منصور، المهدى بالله را مأمور به توقف در رى فرمود. المهدى بالله به رى آمد و در آن توقف كرد، سپس به نیشابور رفت و عبدالجبار را اسیر نمود و به سوى منصور فرستاد. منصور مجدداً المهدى بالله را فرمان داد كه در رى توقف كند و به فتح طبرستان همت گمارد… .»

 مدت توقف المهدى و بناى شهر محمدیه در رى، به‌‌طور مسلم مجموع مدت توقف المهدى بالله در رى از سال 142 تا 144 ق. بوده است و در این مدت به خراسان و طبرستان هم رهسپار شده و مجدداً به رى بازگشته است. شالوده آبادانى و پیشرفت و عمران رى جدید اسلامى به‌‌طور تحقیق در ایام همین ولیعهد و خلیفه‌‌زاده عباسى بوده است. زیرا كه به ساختن شهر رى جدید فرمان داد و عمر بن الخصیب را كه از سرداران نامى او بود بر بناى آن مأمور كرد و عمر بن الخصیب به ساختن شهر مزبور آغاز نمود و نام آن را المحمدیه به نام محمد المهدى خلیفه‌‌زاده مذكور نهاده…» / كامل ابن اثیر، ج 5، ص 190؛ معجم البلدان، ج 7، ص 368 نقل از تاریخ تهران، ص 8.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%84%d9%85%d9%87%d8%af%d9%89-%d8%a8%d8%a7%d9%84%d9%84%d9%87-%d8%ae%d9%84%db%8c%d9%81%d9%87-%d8%b9%d8%a8%d8%a7%d8%b3%d9%89-%d8%af%d8%b1-%d8%b1%d9%89/feed/ 0 اراضى نجف‌‌آباد https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d9%86%d8%ac%d9%81%d8%a2%d8%a8%d8%a7%d8%af/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d9%86%d8%ac%d9%81%d8%a2%d8%a8%d8%a7%d8%af/#respond Mon, 06 Mar 2017 13:59:48 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d9%86%d8%ac%d9%81%d8%a2%d8%a8%d8%a7%d8%af/ املاك نجف‌‌آباد به وسعت زیادى در مجاورت و در جنوب غربى دروازه مشهد (خراسان) واقع بود. این اراضى در نقشه نجم‌‌الدوله در دو بخش تقسیم و مشخص شده است:

 الف) این بخش كه وسعت بیشترى نسبت به بخش دوم دارد، در اواخر دوران ناصرى در تصرف سادات تهرانى بوده است كه از شمال به خیابان دروازه مشهد (خیابان خراسان)، از غرب به بخش دوم املاك نجف آباد و از جنوب و شرق به حصار ناصرى محدود بود.

 ب) این قسمت از املاك نجف‌‌آباد مجاور بخش نخست بوده و از شمال به خیابان دروازه مشهد (خیابان خراسان)، از شرق به املاك نجف‌‌آباد كه در تصرف سادات بوده، از جنوب به حصار و از شرق قسمت جنوبى آن از دروازه پل راه‌‌آهن تا جنوب زمین محمد طهرانى به ریل راه آهن (شهید محمد یزدى) محدود مى‌‌شده است و قسمت شمالى ضلع غربى‌‌اش به اراضى اشخاص دیگرى محدود بود كه امروز كوچه شهید زالى است. این اراضى در غرب میدان خراسان امروز واقع است.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d9%86%d8%ac%d9%81%d8%a2%d8%a8%d8%a7%d8%af/feed/ 0 اراضى حاجى سید حسن https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d8%ad%d8%a7%d8%ac%d9%89-%d8%b3%db%8c%d8%af-%d8%ad%d8%b3%d9%86-2/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d8%ad%d8%a7%d8%ac%d9%89-%d8%b3%db%8c%d8%af-%d8%ad%d8%b3%d9%86-2/#respond Fri, 24 Feb 2017 01:44:40 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d8%ad%d8%a7%d8%ac%d9%89-%d8%b3%db%8c%d8%af-%d8%ad%d8%b3%d9%86-2/ این اراضى بزرگ كه در نقشه نجم‌‌الدوله به نام ورثه سید حسن ثبت شده است در شمال غربى دروازه مشهد (خراسان) قرار داشته و از شمال به مزرعه همین شخص (مزرعه حاجى سید حسن) و قلعه كردها و از شرق به حصار ناصرى و از غرب به باغ امین‌‌الضرب و از جنوب به مزرعه دیگر حاجى سید حسن محدود بوده است. این اراضى در شمال غربى دروازه خراسان (میدان خراسان) قرار داشت.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d8%ad%d8%a7%d8%ac%d9%89-%d8%b3%db%8c%d8%af-%d8%ad%d8%b3%d9%86-2/feed/ 0 اراضى آقا سید محمد https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d8%a2%d9%82%d8%a7-%d8%b3%db%8c%d8%af-%d9%85%d8%ad%d9%85%d8%af/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d8%a2%d9%82%d8%a7-%d8%b3%db%8c%d8%af-%d9%85%d8%ad%d9%85%d8%af/#respond Wed, 22 Feb 2017 02:32:59 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d8%a2%d9%82%d8%a7-%d8%b3%db%8c%d8%af-%d9%85%d8%ad%d9%85%d8%af/ این قطعه زمین در اواخر دوره ناصرى براساس نقشه نجم‌‌الدوله از شمال به خیابان دروازه مشهد (خیابان خراسان) از غرب به سراى همدم و از شرق به اراضى نجف‌‌آباد و از جنوب به اراضى حاجى میرزا رضاى طبیب محدود بوده است. مرز شرقى این اراضى كوچه شهید زالى است.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%b1%d8%a7%d8%b6%d9%89-%d8%a2%d9%82%d8%a7-%d8%b3%db%8c%d8%af-%d9%85%d8%ad%d9%85%d8%af/feed/ 0 ابوالفتح https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%a8%d9%88%d8%a7%d9%84%d9%81%d8%aa%d8%ad/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%a8%d9%88%d8%a7%d9%84%d9%81%d8%aa%d8%ad/#respond Mon, 06 Feb 2017 13:33:00 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d8%a8%d9%88%d8%a7%d9%84%d9%81%d8%aa%d8%ad/ ابوالفتح میرزا مؤیدالدوله پسرِ بزرگِ سلطان مراد میرزا حسام‌‌السلطنه و داماد ناصرالدین شاه (شوهر افسرالدوله)، كه سجع مُهر او چنین بوده: «مؤیدالدوله ابوالفتح راد، صحرشه و گوهر سلطان مراد«. در سال 1288 ق. كه حكومت اصفهان به حسام‌‌السلطنه داده شد، او ابوالفتح میرزا پسر خود را به پیشكارى میرزا محمدحسین ناظم‌‌الملك به حكومت اصفهان فرستاد. در سال 1293 ق. به نیابت پدر، حاكم كردستان و در سال 1298 ق. به مؤیدالدوله ملقب شد. در سال 1303 ق. از طرف كامران میرزا نایب‌‌السلطنه، حاكم گیلان شد. در سال 1310 ق. حكمران خراسان گردید. اعتمادالسلطنه در یادداشت‌‌هاى روزانه خود در 29 شوال 1310 ق. مى‌‌نویسد: «… آنچه مشهور است مؤیدالدوله لدى‌‌الورودِ خراسان ده نفر را كشته است.»

 در سال 1325 ق. والى فارس بود و در سال 1330 ق. درگذشت. در قم در مقبره محمدشاه قاجار مدفون گردید. / شرح رجال ایران، ج 1، ص 53.

 ظل‌‌السلطان هنگامى‌‌كه حاكم اصفهان مى‌‌شود و به محل حكومت خود مى‌‌رود، مشاهدات خویش را از این شهر چنین مى‌‌نویسد:

 «همشیره بزرگ من افسرالدوله عیال ابوالفتح میرزا (حكمران اصفهان) بود. وقتى كه وارد اصفهان شدم، چه اصفهانى دیدم! عالیها سافلها شده، تمام خراب  و كن فیكون شده…» / خاطرات ظل‌‌السلطان، ج 2، ص 466.

 «باغ حسن آباد پس از محمد حسن‌‌خان اعتمادالسلطنه (مالك آن بود) به دست مؤیدالدوله مى‌‌افتد. سندى در دست دكتر اصغر مهدوى است كه در شوال 1319 ق. شش دانگ مزرعه حسن آباد و عمارت ییلاقى آن قرب قریه امامزاده قاسم شمیران، یعنى شش دانگ مزرعه مزبوره بترابعها از شش دانگ قنات و عمارات و باغ و استخر و اراضى مزروعى و غیره با حاجى حسین آقا امین الضرب مصالحه شده است.» / جغرافیاى تاریخى شمیران، ج 1، ص 343.

 احتشام‌‌السلطنه راجع به امضاى متمم قانون اساسى توسط محمدعلى شاه مى‌‌نویسد: «… متمم قانون اساسى را براى توشیح تقدیم كرده، شاه بى‌‌اندازه متوحش بود و شاهزاده مؤیدالدوله ابوالفتح میرزا حضور داشت. محمدعلى شاه شروع به خواندن مواد قانون نمود… امضاء كرد…» / خاطرات احتشام‌‌السلطنه، ص 610.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d8%a8%d9%88%d8%a7%d9%84%d9%81%d8%aa%d8%ad/feed/ 0