بلژیکی – تهران نامه https://tehrannameh.com دانشنامه تاریخی جغرافیایی تهران به کوشش داریوش شهبازی Sun, 19 Mar 2017 20:33:25 +0000 fa-IR hourly 1 https://wordpress.org/?v=7.0.2 https://tehrannameh.com/wp-content/uploads/2024/10/cropped-logo2-32x32.png بلژیکی – تهران نامه https://tehrannameh.com 32 32 اولین كارخانه قند https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d9%83%d8%a7%d8%b1%d8%ae%d8%a7%d9%86%d9%87-%d9%82%d9%86%d8%af/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d9%83%d8%a7%d8%b1%d8%ae%d8%a7%d9%86%d9%87-%d9%82%d9%86%d8%af/#respond Sun, 19 Mar 2017 20:33:25 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d9%83%d8%a7%d8%b1%d8%ae%d8%a7%d9%86%d9%87-%d9%82%d9%86%d8%af/ نخستین اقدام در مورد تأسیس كارخانه قندسازى به صورت جدید آن در سال 1274 خ. با همكارى میرزا خان امین‌‌الدوله و با مشاركت شركتى بلژیكى به نام «شركت سهامى بلژیكى براى قند سازى در ایران« صورت گرفت. سه سال قبل از این تاریخ اقدامات مقدماتى شروع شد و امتیاز آن را از ناصرالدین شاه قاجار گرفتند.

 اعتمادالسلطنه در خاطرات خود چنین مى‌‌نویسد: «در روز سه شنبه هشتم شعبان 1309ق. به رسم هر روز در خانه رفته مراجعت به منزل نمودم. عصر بارون نرمان با دو نفر فرنگى آمدند، یكى موسوم به «پلت بلژیكى» بود مأمورند براى این‌‌كه چغندر بكارند و از شیره چغندر كارخانه قند سازى در ایران راه بیندازند.»

 ساختمان كارخانه در سال 1275خ. پایان یافت. ظرفیت كارخانه 80 تا 100 تن چغندر در روز بود. چون محصول به دست آمده نتوانست با قند روسى رقابت كند شكست خورد. افضل‌‌الملك در افضل‌‌التواریخ مى‌‌نویسد: «قند اروس در همه جا از قند كهریزك ارزان‌‌تر عرضه مى‌‌شد، قدرت سیاسى و اقتصادى روس پشتیبان این عمل بود… كارخانه مزبور در سال 1278 به علت ورشكستگى تعطیل شد.»

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d9%83%d8%a7%d8%b1%d8%ae%d8%a7%d9%86%d9%87-%d9%82%d9%86%d8%af/feed/ 0 اولین راه آهن در تهران https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d8%b1%d8%a7%d9%87-%d8%a2%d9%87%d9%86-%d8%af%d8%b1-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/ https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d8%b1%d8%a7%d9%87-%d8%a2%d9%87%d9%86-%d8%af%d8%b1-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/#respond Sun, 19 Mar 2017 18:59:21 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d8%b1%d8%a7%d9%87-%d8%a2%d9%87%d9%86-%d8%af%d8%b1-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/ نخستین خط آهن تهران به شهررى بود كه در سال 1261 خ. امتیاز آن را مهندسى فرانسوى به نام بواتال از ناصرالدین شاه قاجار گرفت. به ماشین‌‌هایى كه در این خط به كار افتادند ماشین دودى مى‌‌گفتند. بواتال بر اساس این امتیاز با چند مهندس بلژیكى، شركت راه آهن و ترامواى ایران را تأسیس كرد.

 

 

لوکوموتیو ماشین دودی

 

 اداره این شركت را بعدها چند بلژیكى به دست گرفتند. شركت مزبور طبق قرارداد 99 ساله با دولت ایران وظیفه داشت كه برنامه وسیعى را در زمینه تأسیس شبكه خط آهن و تراموا در ایران اجرا كند، اما در عمل جز همان یك رشته خط آهن بین تهران و رى راه آهنى نساخت و جاى تراموا هم خط واگن اسبى را ایجاد كرد.

 برعكس اروپا در ایران مالكان با عبور خط آهن از زمین‌‌هاى خود مخالفت نمى‌‌كردند و كارشكنى شركت‌‌هاى حمل و نقل و اعتصابات پى در پى كارگران و اخلالگرى ایشان وجود نداشت، بلكه كهنه‌‌پرستى بعضى از مردم مانع كار بود. در ابتدا مردم به تماشاى ماشین‌‌هاى دودى مى‌‌آمدند، ولى كسى سوار نمى‌‌شد. مهندس بلژیكى وقتى كارش را كساد دید به ناصرالدین شاه مطلب را گزارش كرد. شاه نیز با دسته‌‌اى از مشهورترین افراد و سرداران با ماشین دودى به حضرت عبدالعظیم رفتند. مردم بعد از آن براى استفاده از ماشین دودى هجوم آوردند. بچه‌‌ها در بین راه از آن بالا مى‌‌رفتند و هر قطارى مأمور امنیه داشت كه از این‌‌گونه بچه‌‌ها رفع مزاحمت كند.

 

 

ماشین دودی

 

 اولین بلیتى كه در عهد ناصرى براى ماشین دودى چاپ شد با ارزش سه شاهى بود و در زمان مظفرالدین شاه پنج شاهى شد و زمان احمدشاه به هفت شاهى و بعد، ده شاهى رسید. آخرین مبلغ آن دوریال و نیم بود.  ¬ راه آهن.

]]> https://tehrannameh.com/list/%d8%a7%d9%84%d9%81/%d8%a7%d9%88%d9%84%db%8c%d9%86-%d8%b1%d8%a7%d9%87-%d8%a2%d9%87%d9%86-%d8%af%d8%b1-%d8%aa%d9%87%d8%b1%d8%a7%d9%86/feed/ 0