ی – تهران نامه https://tehrannameh.com دانشنامه تاریخی جغرافیایی تهران به کوشش داریوش شهبازی Sun, 09 Feb 2025 09:41:15 +0000 fa-IR hourly 1 https://wordpress.org/?v=7.1 https://tehrannameh.com/wp-content/uploads/2024/10/cropped-logo2-32x32.png ی – تهران نامه https://tehrannameh.com 32 32 یابو سواری https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88-%d8%b3%d9%88%d8%a7%d8%b1%db%8c/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88-%d8%b3%d9%88%d8%a7%d8%b1%db%8c/#respond Sun, 25 Apr 2021 14:18:21 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88-%d8%b3%d9%88%d8%a7%d8%b1%db%8c/ یابو سواری – بنگرید به خربازی

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88-%d8%b3%d9%88%d8%a7%d8%b1%db%8c/feed/ 0 یابو ویلز https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88/#respond Mon, 11 Nov 2024 16:17:59 +0000 https://tehrannameh.com/?post_type=list&p=5271 می‌نویسد: « در آن روزها (سال ۱۸۶۶) قیمت یک رأس “يابو” حدود بیست قران بود ولی در حال حاضر ۱۸۸۳ به قیمت دویست تا دویست و پنجاه ریال رسیده است. با این وجود هنوز هم قیمت اسبهای عربی در تهران بمراتب ارزانتر از سایر نقاط ایران است.» (ویلز، 1368: 143)

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88/feed/ 0 یابونچی https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88%d9%86%da%86%db%8c/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88%d9%86%da%86%db%8c/#respond Tue, 02 Feb 2021 13:59:56 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88%d9%86%da%86%db%8c/ یاپونچی

یاپونچه . مأخوذ از لهستانی ، نوعی جامه ٔ دارای باشلق ضخیم . (از دزی ج 2 ص 847). جامه ٔ پشم زفت و خشن و ستبر و فراخ که بر روی دیگر جامه ها پوشند. قسمی جبه ٔ نمدین . روپوشی نمدین خشن با شلاله های پشمین . شنلی فراخ یک پارچه از نمد مالیده . یاپونچی./ لغتنامه دهخدا.

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%a8%d9%88%d9%86%da%86%db%8c/feed/ 0 یادداشت https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%af%d8%af%d8%a7%d8%b4%d8%aa/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%af%d8%af%d8%a7%d8%b4%d8%aa/#respond Sat, 24 Jul 2021 06:46:33 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%db%8c%d8%a7%d8%af%d8%af%d8%a7%d8%b4%d8%aa/ یادداشت – از عبارات رایج دوره ناصری است. نامه هایی که از وزارت امور خارجه به نمایندگان سیاسی دولت های دیگر می نوشتند.

عریضه و هر نوشته ای که برای یادآوری داده شود.(آنندراج ).

در تداول امور سیاسی نامه ٔگله آمیزی است که وزارت خارجه ٔ دولتی به عنوان دولت دیگر می فرستد و در آن از مسائل مربوط به نقض عهد و مودت نامه یا اقدامات مخالف روابط دوستانه و غیره گفتگوو شکایت می کند./ لغت نامه دهخدا.

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d8%af%d8%af%d8%a7%d8%b4%d8%aa/feed/ 0 یاقوت https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d9%82%d9%88%d8%aa/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d9%82%d9%88%d8%aa/#respond Mon, 11 Nov 2024 16:23:31 +0000 https://tehrannameh.com/?post_type=list&p=5275 دالمانی می¬نویسد: « قلب را قوت می‌بخشد آدمی را از ابتلای به طاعون و صاعقه زنی مصون می‌دارد و اگر آن را زیر زبان بگذارند رفع تشنگی می‌شود.»/ دالمانی، 1378: 354

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d9%82%d9%88%d8%aa/feed/ 0 یامخانه https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d9%85%d8%ae%d8%a7%d9%86%d9%87/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d9%85%d8%ae%d8%a7%d9%86%d9%87/#respond Sat, 24 Jul 2021 06:56:25 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%db%8c%d8%a7%d9%85%d8%ae%d8%a7%d9%86%d9%87/ یامخانه – یام کلمه ای مغولی به معنی اسب چاپار است.

یامخانه مترادف پستخانه . چاپارخانه است.

 ایجاد پست، اصل این عنوان در دولت قاجار از روی تخمه ٔ قدیم یامخانه و چاپار همی بود. (المآثر و الاَّثار، 95)

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d9%85%d8%ae%d8%a7%d9%86%d9%87/feed/ 0 یاور https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d9%88%d8%b1/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d9%88%d8%b1/#respond Sat, 24 Jul 2021 06:34:31 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%db%8c%d8%a7%d9%88%d8%b1/ یاور – از درجات سپاهیگری است. مترادف سرگرد است.

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%a7%d9%88%d8%b1/feed/ 0 یحیی دولت ابادی https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c-%d8%af%d9%88%d9%84%d8%aa-%d8%a7%d8%a8%d8%a7%d8%af%db%8c/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c-%d8%af%d9%88%d9%84%d8%aa-%d8%a7%d8%a8%d8%a7%d8%af%db%8c/#respond Wed, 06 Sep 2023 04:09:56 +0000 http://tehrannameh.com/list/uncategorized/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c-%d8%af%d9%88%d9%84%d8%aa-%d8%a7%d8%a8%d8%a7%d8%af%db%8c/  

یحیی دولت‌آبادی در سال ۱۲۴۱ خ. در دولت‌آباد اصفهان به دنیا آمد. پدرش حاج سید میرزا هادی دولت‌آبادی از مجتهدین مؤثر محلی و مشهور به رهبری شاخه ازلی بابیه بود. او نماینده صبح ازل در ایران بود. / دانشنامه ایرانیکا.

افکار شیخ محمد منشادی یزدی که گفته می‌شد از شاخه ازلی است در یحیی دولت‌آبادی وجمال الدین واعظ اصفهانی و ملک المتکلمین تأثیر داشته است. / دانشنامه ایرانیکا

بابیان در جنبش مشروطه در ظاهر بی طرفی می‌نمودند و در نهان هواخواه محمدعلی میرزا بودند، ملایان هوادار استبداد، نام آنان را بر مشروطه خواهان گذارده و تکفیر کرده و خون‌هاشان را می‌ریختند. / تاریخ مشروطه ایران، احمد کسروی،  ج. دو، امیرکبیر، ۱۳۵۶، ص ۶۸۱.

 

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c-%d8%af%d9%88%d9%84%d8%aa-%d8%a7%d8%a8%d8%a7%d8%af%db%8c/feed/ 0 یحیی¬خان https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c%c2%ac%d8%ae%d8%a7%d9%861/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c%c2%ac%d8%ae%d8%a7%d9%861/#respond Mon, 11 Nov 2024 16:26:48 +0000 https://tehrannameh.com/?post_type=list&p=5279 کارلاسرنا می¬نویسد: « در سفری به عزم زیارت قم در سال ۱۸۶۵م. حادثه¬ای اتفاق می¬افتد که در نتیجه آن ثروت و رفعت مقام یحیی¬خان بیش از پیش افزون¬تر می¬گردد. شرح ماجرا این است شاه با کلیه¬ی افراد خاندان خود عازم سفر می¬شوند و شب را با تعداد بی¬شماری از ملتزمین رکاب توی چادرها می-گذرانند هنگامی که به حوض سلطان در فاصله¬ی سه منزل مانده به قم می¬رسند چون هنوز اردوگاه برقرار و آماده نشده است شاه موقتاً زنانش را به همراه خود وارد چادری می¬کند که درخورشأن آنان نیست به علت نرسیدن قراول¬ها شاه به آجودان مخصوص دستور می¬دهد، کسی را به داخل چادر راه ندهد در اجرای این دستور یحیی¬خان در مقابل جادر شخصاً كشيك می¬دهد. در این موقع «حاجى مبارك» خواجه¬باشی حرمسرا از راه می¬رسد و علی¬رغم ممانعت یحیی¬خان سعی می¬کند، قرق را بشکند و به زور داخل چادر شاه شود. یحیی¬خان هشدار می¬دهد که فقط از روی جسد وی قادر خواهد شد به داخل چادر راه یابد. خواجه-باشی که انتظار چنین رفتاری را ندارد سخت خشمناک میشود و قمه¬اش را می کشد و ضربه محکمی بر سر یحیی¬خان وارد می¬کند تیغه¬ی قمه تا صورت وی پائین می آید ولی فقط زخمی سطحی ایجاد می¬کند که آثار زخم روی پیشانی و بینی ولب¬ها هنوز هم باقی است. شاه به سر و صدای دعوا از چادر بیرون می¬آید و مبارزه¬ی قهرمانانه¬ی آجودان مخصوص را با چشم خود می¬بیند و از حمله وحشیانه خواجه¬باشی به آجودان به قدری غضبناک می-شود که دستور می¬دهد فورا سر خواجه باشی را از تن جدا کنند و ثروت بیکران وی را به یحیی¬خان بدهند. هر دو دستور بدون درنگ اجرا می¬گردد. حاجی مبارک در همانجا کشته می¬شود و جنازه¬اش را به حوض سلطان می¬سپارند. یحیی¬خان نیز از طرف پزشك شاه مورد مراقبت قرار می¬گیرد و در موقع مراجعت به تهران ثروت بیکرانی را که خواجه¬باشی از راه¬های مختلف جمع-آوری کرده بود یکجا تصاحب می¬کند. ابراز عنایت شاه نسبت به یحیی¬خان تنها با دادن آن پاداش به پایان نمی¬رسد، بلکه او را ارتقاء مقام داده و به¬وزارت دربار منصوبش می¬گرداند.» (کارلاسرنا، 1362: 104-103)

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c%c2%ac%d8%ae%d8%a7%d9%861/feed/ 0 یحیی¬خان https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c%c2%ac%d8%ae%d8%a7%d9%862/ https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c%c2%ac%d8%ae%d8%a7%d9%862/#respond Mon, 11 Nov 2024 16:28:43 +0000 https://tehrannameh.com/?post_type=list&p=5281 کارلاسرنا می¬نویسد: « در سال ۱۸۷۸ یحیی خان هنوز حاکم مازندران بود. ولی اقامت در کاخ زیبایش واقع در تهران را بر زندگی تبعید¬ وار در یك ایالت دور افتاده ترجیح می¬داد به این جهت نماینده¬ای از سوی او به امور آن ایالت رسیدگی می¬کرد. چون حس جاه¬طلبی این رجل خوش¬گذران با زندگی بدون مسئولیت در تهران به نحو احسن ارضاء می¬شود نه درصدد انجام ماموریتی در خارج و نه در فکر گرفتن مقام مهمی در داخل کشور است و تا می¬تواند از قبول مسئولیت طفره می¬رود.» (کارلاسرنا، 1362: 104)

]]> https://tehrannameh.com/list/%db%8c/%db%8c%d8%ad%db%8c%db%8c%c2%ac%d8%ae%d8%a7%d9%862/feed/ 0